مغز

تفاوت میان نیمکره­ راست و چپ مغز

شما چپ­ مغز هستید یا راس ت­مغز؟این سوالی بسیار متداول است که در مرز علم عصب­شناسی قرار می­گیرد.نیمکره چپ مغز خلاق­تر و هنرمندتر بوده و نیمکرۀ راست منظم­‌تر و منطقی‌­تر می‌­باشد. البته می­ توان با جستجوی عبارات “غلبۀ نیمکره­ راست مغز” و “غلبه­ نیمکره­ چپ مغز” مطالب بسیاری را در این زمینه مطالعه کرد. همچنین می­‌توان با گذراندن تست­‌های اینترنتی به شخصیت خودتان پی­ ببرید. اما علم می‌­گوید که چیزی به نام غلبه نیمکره­ راست یا چپ مغز وجود ندارد.

در تحقیقاتی دو ساله که در مجله­ PLOS One در سال ۲۰۱۳ میلادی منتشر شد، محققان به بررسی مغز بیش از ۱۰۰۰ نفر پرداخته و متوجه شدند هیچ شواهدی مبنی بر وجود تفاوت در غلبه­ نیمکره­ راست یا چپ مغز در میان افراد وجود ندارد. آیا تفاوتی میان این دو نیمکره وجود دارد؟ البته. ممکن است شما نیمکره­ غالب نداشته باشید اما مغز شما به دو نیمکره­ راست و چپ تقسیم شده است. دو نیمکره مغز با یکدیگر یکسان نیستند. گرچه شباهت بسیاری میان این دو نیمکره وجود دارد. اغلب فرایندهایی که در نیمکره­ راست مغز اتفاق می­‌افتند را می­‌توان در نیمکره­ چپ نیز مشاهده نمود و برعکس.

در کتاب “مبانی اختلالات سیستم عصبی” نوشته­ دکتر الکساندر ریوز و دکتر رند سوئنسن(از نوابغ علم مغزشناسی در قرن ۲۰)، دو عصب­ شناس مرکز دارتموث ذکر شده است که هر دو نیمکره­ مغز “ظرفیت ابراز احساسات، اشتها، تعادل، یادگیری، حافظه، منطق و…؛ ظرفیت تحمل ناامیدی و شکست و بازیابی از این شرایط و نشان­ دادن واکنش‌های دفاعی موثر و اصلاح­شده را دارند(سرکوب­کردن، انکارکردن، تظاهرکردن، بهانه تراشیدن، تقصیر را گردن کسی انداختن، باز ایستادن از انجام کاری، تخیل، زوال شخصیتی، رفتارهای شدید و ناگهانی و الگوهای واکنش جسمی نظیر تقویت، تنفس، متابولیسم و…).

شاید کمی پیچیده بنظر بیاید اما نکته­ ساده­‌ای در آن وجود دارد: تقریبا تمام چیزهایی که باعث موجودیت انسان می­‌شود در دو نیمکره­ مغز او وجود دارد. باور نمی­ ‌کنید؟ اگر شما یک نیمکره­ مغز نوزاد ۳ ماهه را بردارید(عمل جراحی که متخصصان در موارد خاص مثل بیماری صرع یا دیگر اختلالات انجام می­‌دهند) آن نوزاد قادر است با حافظه و شخصیت معمولی رشد کند. به گفته­ انجمن علمی آمریکا، صدها عمل برداشتن نیمکره­ مغز در قرن اخیر اتفاق افتاده است.

بنابراین تفاوت میان دو نیمکره چیست؟

بر اساس مطلبی که برونو دوبوک، عصب­ شناس دانشگاه مک­ گیل مونترال در پایگاه اینترنتی THE Brain from Top to Bottom منتشر کرد، بطور کلی نیمکره­ چپ مغز شما قسمت راست بدن و نیمکره­ راست، قسمت چپ بدن شما را کنترل می­‌کند. اما کنترل بینایی اندکی تفاوت دارد. عصب­‌های قسمت چپ هر دو چشم به نیمکره­ چپ و عصب­‌های قسمت راست هر دو چشم به نیمکره­ راست متصل می­‌شوند.

در قرن ۱۹ میلادی، دو عصب­ شناس(دکتر پییر پل­بروکا و دکتر کارل ورنیک) متوجه شدند افرادی که در پردازش زبان مشکل داشتند قسمت­‌های مشخصی از نیمکره­ چپ مغز آنها آسیب دیده بود. محققان دریافتند این دو محل مربوط به پردازش زبان بوده و به دنیا اعلام کردند که زبان در نیمکره­ چپ مغز قرار دارد. می­‌توان گفت این بیانیه منشا تفکر خلاق­ بودن نیمکره­ چپ و تحلیل­‌گر بودن نیمکره­ راست می­‌باشد. به گفته­ آنِ استیلز، استاد زبان انگلیسی در دانشگاه سنت­لوئیس، بعدها داستان “مورد عجیب دکتر جکیل و آقای هاید” از رابرت لوئیس استیونسون به گسترش این تفکر کمک کرد. اما تفکر عدم تقارن بروکا و ورنیک در همه­ افراد صدق نمی­‌کند.

دوبوک اظهار داشت که مراکز پردازش زبان حدود ۵ درصد افراد راست دست و ۳۰ درصد از افراد چپ دست در نیمکرۀ راست مغز آنها قرار دارد. به علاوه، در اغلب افراد هر دو نیمکره مغز آنها در برخی جنبه­‌های تکلم آنها فعال هستند. افرادی که نیمکرۀ چپ آنها آسیب دیده باشد می­ توانند به کمک نیمکرۀ راست مغز خود از نو به یادگیری زبان بپردازند. محققان هنوز در صدد کشف تمام تفاوت­‌های دو نیمکره­ مغز و انواع تفاوت­‌های مغزی در افراد مختلف می­‌باشند. اما راست­ مغز یا چپ­ مغز بودن تنها یک باور غلط است.

تانی کال

برگرفته از Livescience

بیگ بنگ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بررسی کنید

دانستنی‌ها: نابغه‌ای به نام ماری کوری

ماریا اسکلودوسکا کوری نابغه‌ی علوم فیزیک و شیمی با تحقیقاتش انقلابی برپا کرد و توانست بر ر…